خلاصه ، تا روز سه‌شنبه ، هفدهم ، از منزل بيرون نرفتم . تازه‌اى كه قابل تذكار باشد ، روى نداد . روز سه‌شنبه ، هفدهم [ ذى حجة الحرام 1304 ه . ق . ] بعد از نهار ، رفتم به « ورستر » . انواع [ و ] اقسام چينىهاى خوب و مرغوب ، در كارخانجات اين‌جا ساخته مىشود . اول رفتم به « چينى سازخانه » . بسيار كارخانهء بزرگى است . ظروف چينى ، ابتدا مثل ظروف گلى ، خام است . يك‌جا مىبرند ، يك‌جا قالب مىكنند ، يك‌جا لعاب مىزنند ، و يك‌جا رنگ‌آميزى مىكنند . خيلى تماشا داشت . قيمتشان هم بسيار مناسب [ بود ] . بعد رفتم به « كليسا » ، زيرا كه « مدم البانى » [ به ] اين‌جا آمده ، در اين كليسا مىخواند . امروز ، بهترين خواننده‌هاى « 1 » « فرنگستان » است . قريب [ به ] 4000 نفر جمعيت ، از زن و مرد ، بزرگ و كوچك ، وضيع و شريف ، حضور داشتند و متجاوز از 300 نفر « خواننده » و « نوازنده » بود . گاهى اينها همه باهم مىخوانند و گاهى « مدم البانى » تنها مىخواند ، امّا صوت « مدم البانى » در آهنگ و غرّائى برابرى مىكرد با آواز تمام اين 300 نفر . واقعا بسيار خوب مىخواند . صدايش مثل « زنگ » در « كليسا » مىپيچيد . 4 ساعت از ظهر گذشته ، مجلس برهم خورد . من هم [ به ] منزل معاودت كردم . روز چهارشنبه ، هجدهم [ ذى حجة الحرام 1304 ه . ق . ] امروز نهار را مهمان مستر « اورت » ، شريف « بيرمنگام » « 2 » هستم . ساعت 12 [ ظهر ] ، با كالسكهء بخار مخصوص راه افتادم . همراهان ، همه بودند . 25 دقيقه راه بود . بعد از ظهر رسيدم به « استيشن » « 3 » . نهار در مهمان‌خانه [ اى ] كه جنب « استيشن » است ، صرف شد . جناب « سر طماس مورلو » ، « 4 » حاكم « بيرمنگام » نيز مدعو بودند . بعد از معرفى با ايشان و صرف نهار ، به واسطهء مشغله‌اى كه داشتند ، تشريف بردند . صحبتى از « پلتيكى » و « غيرپلتيكى » با ايشان دست نداد .

--> ( 1 ) . در اصل : خوانندهاى ( 2 ) . Birmingham ، با 400 ، 010 ، 1 نفر جمعيت در سال 2000 م . ( 3 ) . ( استاسيون ) ايستگاه Station . ( 4 ) . Ser Thomas Morley .